Alles is Fryslân. Topstukken van Tresoar en het Nationaal Archief

Waarom was Friesland belangrijk voor de onafhankelijkheidsstrijd van de Amerikanen? Hoe belandt een koninklijke bloedvlek in het archief van Tresoar? Wat deed Rembrandt in Sint Annaparochie? Je kunt het ontdekken in de tentoonstelling ‘Alles is Fryslân’, deze zomer te zien bij Tresoar.

Wie afdaalt in de kelder van Tresoar kan deze zomer bijzondere archiefstukken van dichtbij bekijken. Wat denk je bijvoorbeeld van de geboorteakte van de wereldberoemde grafisch kunstenaar M.C. Escher, brieven van spionne en danseres Mata Hari en de keizerlijke handtekening van Napoleon? Met de tentoonstelling ‘Alles is Fryslân’ zijn voor deze ene keer al deze topstukken bij elkaar te zien. Waaronder een aantal nog nooit eerder vertoonde documenten.

Friese topstukken

De tentoonstelling bestaat uit twee delen. Het eerste deel bevat de topstukken uit de collectie van Tresoar. Je komt hier oude bekenden tegen, zoals de liefdesbrief die soldaat Romke Eelkes Zandstra in 1811 aan zijn verloofde schreef (Archiefstuk van het Jaar in 2014), brieven van Mata Hari, de huwelijksinschrijving van Rembrandt en een groot aantal bijzondere middeleeuwse handschriften. Maar er zijn ook nog nooit eerder vertoonde stukken te zien, zoals de geboorteakte van M.C. Escher en een zelfportret van schilder Lourens Alma Tadema.

Nationaal Archief

Het tweede deel van de tentoonstelling bevat een bijzondere selectie archiefstukken van het Nationaal Archief in Den Haag die bij hoge uitzondering aan Tresoar zijn uitgeleend. Allemaal hebben ze te maken met de staatsvorming van Friesland. In 500 jaar ontwikkelde het gebied zich van feodale staat tot politiek autonoom gewest en uiteindelijk een bestuurlijk onderdeel van het Koninkrijk der Nederlanden. Je ziet onder andere een bijzonder gedetailleerde kaart van Het Bildt uit 1570.

Manuscriptkaart van Het Bildt 16 e eeuw
Manuscriptkaart van Het Bildt, bedijkt in 1505, met de dijkbreuken ten gevolge van den vloed van 1570, door Jan Jansz Coster, 1570. Nationaal Archief, Collectie kaarten Hingman, inv.nr. VTH 3045

Maar ook de zogenaamde ‘akte van ratificatie’ waarmee Nederland werd ingelijfd bij het Franse keizerrijk en er definitief een einde kwam aan de autonomie van Friesland als provincie. Ondertekend door niemand minder dan Napoleon. Ook ontdek je welke rol de Friezen speelden bij de onafhankelijkheidsstrijd van de Amerikanen.

Kortom, een reis door de (wereld)geschiedenis met een Fries tintje.

De tentoonstelling is vanaf nu te zien voor het publiek. (Bekijk onze openingstijden.) De uitgeleende archiefstukken van het Nationaal Archief zijn te zien tot eind augustus. Toegang is gratis.

bron: Tresoar